Nhìn từ vụ án mất nhà 100 tỷ: Mua nhà bằng giấy viết tay có những rủi ro gì?

Sau khi phiên Tòa án nhân dân Tp.HCM tiến hành xét xử phúc thẩm và tuyên y án đối với bản án sơ thẩm trước đó mà Tòa án nhân dân quận Gò vấp đã tuyên. Theo đó nguyên đơn là người bán đất bằng giấy viết tay cho người mua đã thằng kiện, bằng việc được quyền lấy lại đất. Dư luận, hiện đang rất quan tâm đến vấn đề này.
Nhìn từ vụ án mất nhà 100 tỷ: Mua nhà bằng giấy viết tay có thể bị mất nhà không?

Để có cái nhìn toàn diện về mặt luật pháp, tôi muốn làm rõ một số vấn đề như sau:

Thứ nhất: Tòa án dựa vào căn cứ nào, để tuyên vô hiệu hợp đồng chuyển nhượng đất, mà các bên đã ký kết với nhau từ 2002.

Theo quy định của Luật đất đai năm 1993 không có quy định về việc hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được chứng thực hoặc công chứng. Đến năm 1995 thì Bộ Luật Dân sự 1995 có quy định hình thức của hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được chứng thực hoặc công chứng nhà nước.

Luật đất đai 2003, 2012 thì việc chuyển nhượng đất phải được lập bằng văn bản và phải được chứng thực, công chứng. Như vậy dù các bên có viết giấy tay mua bán với với nhau, và đây không phải là hình thức được pháp luật quy định là phải chứng thực hoặc công chứng theo quy định.

Thứ hai: Hậu quả pháp lý của việc tòa án tuyên bố giao dịch vô hiệu, sẽ được giải quyết như thế nào?

Theo quy định tại Điều 117, 119, 131 thì các bên khôi phục lại hiện trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận, bên có lỗi gây thiệt hại thì phải bồi thường. Theo như quy định này, thì lúc này người mua đất phải trả lại đất cho người bán, đồng thời người bán phải trả lại tiền cho người mua và bồi thường thiêt hại nếu có lỗi trong việc này.

Như vậy, liệu tất cả các hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất từ sau 1993 đến nay, nếu các bên lập bằng giấy tay, liệu có thể bị tuyên vô hiệu?

Về vấn đề này, chúng ta cần phải quay lại bản chất của các giao dịch này:

Giao dịch này là giao dịch thuận mua vừa bán, người mua có nghĩa vụ thanh toán đủ số tiền mua, người bán có nghĩa vụ giao đất khi người mua thanh toán đủ hoặc theo thỏa thuận của các bên. Khi người mua thanh toán đủ hoặc theo thỏa thuận khi họ thanh toán 1 phần tiền, thì người mua vẫn được xác lập quyền sử dụng đất.

Như vậy, về mặt ý chí chủ quan, người bán đồng ý chuyển giao quyền sử dụng đất cho người mua kể từ thời điểm người mua thanh toán đủ tiền hoặc theo nội dung các bên thỏa thuận (một phần tiền). Vậy tại sao khi giao dịch này đã hoàn tất theo thỏa thuận, mà vì vi phạm về mặt hình thức, thì lại bị tuyên vô hiệu, liệu nó có khách quan và đảm bảo sự công bằng hay không?

Tìm câu trả lời cho vấn đề này trong hệ thống pháp luật sẽ là mấu chốt của vấn đề. Tôi nhận thấy rằng, pháp luật Việt Nam cũng không phải là ngoại lệ, khi không tuân thủ bản chất và nguyên tắc chung của các giao dịch dân sự này. Theo đó, để giúp giải quyết được các tranh chấp có liên quan, Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành NQ02/2004 và các Nghị quyết khác có hướng dẫn một số trường hợp như: sau khi nhận chuyển nhượng, bên mua đã xây dựng toàn bộ nhà trên phần đất, trồng cây lâu năm trên đất.... thì phải công nhận hiệu lực của giao dịch đó.

Đồng thời, tại Điều 129 của BLDS 2015 cũng có ghi nhận việc nếu các bên trong quá trình thực hiện thỏa thuận mà bên mua đã thanh toán ít nhất 2/3 tiền, thì vẫn phải công nhận hiệu lực của giao dịch đó.

Đến đây, ta thấy rằng, như vậy không phải tất cả mọi giao dịch bằng giấy tay giữa các bên đều có thể bị tuyên là vô hiệu, do vi phạm về mặt hình thức. Tất nhiên vào trường hợp cụ thể, mà chúng ta sẽ xem xét đánh giá dựa vào các quy định hiện có.

Vậy, những người vô tình vì thiếu hiểu biết pháp luật, giao dịch đất bằng giấy tay, sẽ phải làm gì để bảo vệ mình.

Tôi cho rằng, để giải quyết hiệu quả nhất đối với vấn đề này, là các bên cùng nhau thiện chí đi ra văn phòng công chứng để thực hiện việc ký hợp đồng chuyển nhượng theo đúng quy định của pháp luật, để từ đó làm cơ sở pháp lý cho người nhận chuyển nhượng làm hồ sơ xin cấp sổ hoặc cập nhật sổ (nếu phần đất chuyển nhượng chưa được cấp sổ cho người nhận chuyển nhượng).

Nếu người chuyển nhượng không có thiện chí để thực hiện việc này, thì người mua nên làm đơn yêu cầu tòa án nơi có bất động sản công nhận hiệu lực của giao dịch đó. Lúc này tòa án sẽ giải quyết theo các quy định nêu trên.

Như vậy, rõ ràng chúng ta không thật sự quá lo lắng cho vấn đề này, nếu chẳng may ai đó đang rơi vào trường hợp này, thì tôi nghĩ các bên nên ngồi lại với nhau trên tinh thần hợp tác, cùng nhau hoàn thiện phần khiếm khuyết mà trước đây chúng ta chưa biết để làm hoặc chưa làm.

Có như vậy, cuộc sống mới đi đúng bản chất và trật tự của nó.

Video: Bán nhà bằng giấy viết tay rồi đòi lại, người mua mất trắng, người bán kiếm trăm tỷ?

LS. Lê Trung Phát

Nguồn: https://cafeland.vn/phan-tich/nhin-tu-vu-an-mat-nha-100-ty-mua-nha-bang-giay-viet-tay-co-the


Quay về trang chủ: Tin Bất Động Sản

Bài viết liên quan
Bài viết đọc nhiều
Bộ câu hỏi xử lý từ chối “đỉnh cao” trong bán hàng

Bộ câu hỏi xử lý từ chối “đỉnh cao” trong bán hàng

Tổng hợp bộ câu hỏi xử lý từ chối trong bán hàng, nghệ thuật xử lý lời từ chối từ khách hàng....

Cách xử lý mọi lời từ chối trong bán hàng bất động sản

Cách xử lý mọi lời từ chối trong bán hàng bất động sản

Không ít các saler đều nhận ra khi họ đưa ra lời mời mua bán, thì 100% khách hàng sẽ từ chối. Bài viết...

Nhìn từ vụ án mất nhà 100 tỷ: Mua nhà bằng giấy viết tay có những rủi ro gì?

Nhìn từ vụ án mất nhà 100 tỷ: Mua nhà bằng giấy viết tay có những rủi ro gì?

Sau khi phiên Tòa án nhân dân Tp.HCM tiến hành xét xử phúc thẩm và tuyên y án đối với bản án sơ thẩm...

Đất thổ cư là gì? Muôn điều xoay quanh ít ai ngờ

Đất thổ cư là gì? Muôn điều xoay quanh ít ai ngờ

Đất thổ cư là từ khóa quen thuộc trong quá trình kinh doanh, buôn bán bất động sản. Vậy đất thổ...

Condotel là gì - dự đoán xu hướng phát triển của Condotel tại Việt Nam

Condotel là gì - dự đoán xu hướng phát triển của Condotel tại Việt Nam

Dù đã phát triển nhiều năm tại thị trường bất động sản Việt Nam nhưng thực chất Condotel là gì,...

Căn hộ Duplex là gì? Ưu và nhược điểm căn hộ Duplex là gì?

Căn hộ Duplex là gì? Ưu và nhược điểm căn hộ Duplex là gì?

Căn hộ Duplex là một trong những loại hình bất động sản có nguồn gốc từ Mỹ và chỉ mới du nhập...

Căn hộ Studio là gì? Ưu, nhược điểm & pháp lý căn hộ Studio?

Căn hộ Studio là gì? Ưu, nhược điểm & pháp lý căn hộ Studio?

Nếu bạn đang tìm kiếm một căn hộ có thiết kế đơn giản, diện tích nhỏ gọn nhưng vẫn đầy đủ...

Officetel là gì? Ưu, nhược điểm & Tính pháp lý căn hộ Officetel?

Officetel là gì? Ưu, nhược điểm & Tính pháp lý căn hộ Officetel?

Không khó để bạn nhìn thấy một số đơn vị doanh nghiệp chọn nơi làm trụ sở ở những hình thức...

Nhà liền kề là gì? Những lưu ý cần biết khi mua nhà liền kề.

Nhà liền kề là gì? Những lưu ý cần biết khi mua nhà liền kề.

Trên thị trường bất động sản hiện nay, có rất nhiều chủ đầu tư, nhiều công ty bất động sản...

Tin thị trường, dự án bất động sản, nhà đất, địa ốc tại Tinbatdongsan.net